Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo – de BUCH-gemeenten – staan voor een bestuurlijke keuze die de regio jarenlang kleurt. Wordt het één nieuwe gemeente, een andere fusiepartner, of toch zelfstandig blijven? De gemeenteraden zijn aan zet, en Kennemerland kijkt mee.

De vier raden oriënteren zich op hun bestuurlijke toekomst. Een van de opties is samengaan tot één nieuwe gemeente. Onlangs bespraken ze de uitkomsten van de verkenning tot nu toe en welke stappen elke gemeente nog moet zetten vóór een beslissing. Nu gaan de gesprekken afzonderlijk verder: de komende maanden voeren alle vier raden het debat over de bestuurlijke toekomst binnen de eigen raadzaal.

In de verkenning brachten de raden thema’s in kaart die voor een eventuele nieuwe BUCH-gemeente tellen, zoals identiteit en financiën. Uitgangspunten landden in een ‘ontwerp raadskader’. Op basis daarvan beslist elke raad of een fusie van de BUCH-gemeenten de voorkeur heeft boven andere scenario’s, en of verdere stappen richting samenvoeging volgen. Geen gezamenlijk eindsprint dus, maar vier aparte afwegingen – democratisch netjes, bestuurlijk soms wel traag.

De voorkeuren lopen uiteen, en dat maakt de puzzel spannend. Bergen onderzoekt een fusie binnen BUCH, een fusie met Alkmaar, én zelfstandig blijven. Uitgeest heeft een fusie met Castricum en Heiloo als eerste voorkeur, ziet ook Heemskerk als goede mogelijkheid, en moet nog bepalen hoe het staat tegenover een fusie met alle vier BUCH-gemeenten. Castricum moet nog uitspreken of het wil fuseren en met wie; eind 2025 koos de raad voor een positieve grondhouding bij een verkenning met Uitgeest en Heiloo en eventueel Bergen, gericht op een gemeente die op lange termijn zelfstandig, daadkrachtig en nabij blijft. Heiloo streeft al een fusie met één of meer BUCH-gemeenten na, maar moet zich nog uitspreken over welke gemeenten de voorkeur hebben.

Pas als alle raden de voorkeur uitspreken voor samengaan van de BUCH-gemeenten, volgt een definitief raadskader met eventuele wijzigingen uit de individuele besprekingen. Daarna pas komt een daadwerkelijk fusiebesluit. De planning voor het kiezen van een voorkeursscenario – inclusief hoe inwoners worden betrokken – wordt nog in kaart gebracht.

Voor ondernemers en inwoners in de IJmond en Bollenstreek-rand telt nabijheid: een loket dat bereikbaar blijft, besluiten die de regio kennen. Fusie kan schaalvoordelen en stevigere financiën opleveren; zelfstandigheid of een andere partner kan juist de lokale stem beschermen. Alkmaar lonkt voor Bergen, Heemskerk voor Uitgeest – de kaart van Noord-Kennemerland is niet in beton gegoten.

BUCH staat op een kruispunt. Fuseren, aanhaken of blijven: de raden moeten kiezen. Wie de regio liefheeft, wil geen papieren fusie om de fusie, maar een bestuur dat ondernemersruimte, identiteit en daadkracht combineert. Updates verschijnen op de gemeentelijke websites. De stem van inwoners moet straks niet alleen in het ontwerp raadskader staan, maar ook in de eindkeuze klinken.

Bron: Gemeente Castricum